قاب های فلزی شیب دار

قاب های فلزی شیب دار (سوله ها) نوعی سازه ی قابی هستند که در آن تیر های باربر به صورت مایل نصب می شود این قاب ها عموماً به صورت یک طبقه، جهت پوشش دهانه های بزرگ ، در ساختمان های صنعتی مانند، کارخانه ها، سالن های ورزشی، آشیانه ی هواپیما و غیره مورد استفاده قرار می گیرند.

این نوع پوشش نسبت به خرپاها دارای مزایای زیادی است از جمله مهمّ ترین آن ها عبارتند از:

  1. صرفه جویی در مصالح و زمان ساخت و نصب
  2. نمای زیباتر
  3. استفاده بیشتر از فضای زیر سقف

به همین دلیل امروزه از این نوع قاب بیشتر از خرپا استفاده می شود این مزایا که جهت مقایسه ساختمان های صنعتی خرپایی و قابی به خوبی نشان داده شده اند .

اتصالات در قاب های فلزی شیب دار

از مهمترین اتصالات در قاب های فلزی شیب دار می توان اتصالات رأس قاب )اتصالات تیزه(، اتصالات تیر به ستون در قاب )اتصالات گوشه(  و اتصالات ستون به فنداسیون را نام برد.

برای اتصال اعضای قاب به یکدیگر، ابتدا وسایل اتصال را در کارگاه تولید سوله به انتهای تیر و ستون جوش می دهند سپس مراحل تکمیلی اتصال را در هنگام برپایی قاب انجام می دهند.

الف) اتصالات تیزه:

 تیزه محل اتصال تیرهای قاب )ترک های چپ و راست( به یکدیگر در وسط دهانه می باشند) برای اتصال دو تیر به یکدیگر ابتدا درکارگاه تولید سوله ، انتهای هر تیر را با شیب مناسب برش داده و به آن یک صفحه که تعدادی سوراخ در دو ردیف و در امتداد طولی آن وجود دارد، جوش می شود و ممکن است برای تقویت جوش از لچکی هایی در قسمت بال و جان نیز استفاده شود .

در کارگاه ساختمانی و در زمان نصب قطعات ، اتصال به وسیله ی پیچ یا پرچ تکمیل می شود.

به این اتصال اصطلاحاً اتصال فلنجی گویند.

برای خنثی نمودن نیروهای خمشی که در قاب های سنگین تر، به تیزه وارد می شود از ورق مثلثی در زیر بال پایینی تیرها به صورت یکسره استفاده می شود.

 

ب) اتصال تیر به ستون (گوشه)قاب:

اتصالات تیر به ستون به شکل های مختلفی اجرا می شود که برخی از آن ها عبارتند از:

اتصال فلنجی (ورق سر) : اتصال بین تیر و ستون با صفحه ی ضخیم برقرار می شود.

ابعاد صفحه و تعداد سوراخ ها بر اساس محاسبات فنی و ملاحظات آیین نامه ایی تعیین می شود .

مزایای اتصال فلنجی :

در محل اتصال تیر به ستون، نیازی به تقویت قطری جان تیرآهن نیست و در زمان اجرا، تیر دارای نشیمن گاه مناسبی می باشد.

ضخامت زیاد ورق های انتهایی از معایب اتصال فوق می باشد.

اتصال با ورق کششی روی بال: در این اتصال ورق انتهایی به صورت عمودی و یا نزدیک به حالت قائم در امتداد ستون قرار می گیرد.

محاسن این اتصال این است که از ورق نسبتاً نازکی به عنوان ورق روسری می توان استفاده کرد.

هم چنین افزایش ارتفاع تیر باعث افزایش مُمان مقاوم در محل اتصال می شود.

نیاز به ورق برای تقویت جان و نصب قطعه نشیمن برای تکیه گاه تیر در هنگام اجرا از معایب این اتصال می باشد که برای رفع معایب فوق می توان اجرا نمود.

اتصال ساعتی: در این اتصال قسمتی از بال تیر و ستون، زبانه شده و نیم رخ پروفیل ها به وسیله ی سوراخ هایی که در محیط یک دایره قرار دارند به یکدیگر متصل می شوند .

در اتصال ساعتی نیازی به ورق قطری برای تقویت جان نمی باشد هم چنین راحتی حمل، نصب و سوراخ کاری از دیگر محاسن این اتصال می باشد.

تنها عیب اتصال ساعتی تضعیف مقطع به دلیل تغییرات ایجاد شده بال، در گوشه ها است.

ج) اتصال ستون به فنداسیون در قاب های شیب دار:

اتصال ستون به فنداسیون در قاب های شیب دار به صورت ساده می باشد که به سه شکل طراحی می شود.

اتصال مفصلی ساده:

شباهت زیادی به اتصال ساده ی ستون به فنداسیون در ساختمان های مسکونی دارد که در آن ستون به صورت مستقیم به صفحه ستون جوش می شود.

یا اینکه به وسیله نبشی به آن اتصال می یابند که در این صورت نبشی های اتصال فقط به جان ستون وصل می شوند .

اتصال خطی مفصلی یا ریلی:

در این نوع اتصال کف ستون از دو صفحه شیاردار تشکیل شده که به صورت فاق و زبانه، با یکدیگر درگیر هستند ستون به وسیله دو یاچهار نبشی به صفحه فوقانی جوش می شود و صفحه زیرین به وسیله بولت هایی به فنداسیون اتصال می یابند .

اتصال نقطه ای یا کفشکی : در این نوع اتصال صفحه فوقانی که به ستون جوش می شود در وسط سطح تحتانی خود یک فرورفتگی مقعر و صفحه ی زیرین که به فنداسیون اتصال می یابد دارای یک برآمدگی محدب در مقابل تو رفتگی صفحه ی بالایی که پس از استقرار ستون با هم درگیر می شوند در این اتصال باید دقت شود که همواره تو رفتگی مقعر در بالا برآمدگی محدب در پایین قرار بگیرد تا آب در حدفاصل دو صفحه جمع نشود.

اتصال سینه بندها : برای جلوگیری از خمش لایه ها در قاب از دستک هایی استفاه می شود که اصطلاحاً به آن سینه بند گویند.

سینه بندها معمولاً از نیم رخ های نبشی انتخاب می شوند.

ابعاد مقطع آن ها طوری انتخاب می گردد که حداقل ۲ (دو درصد)نیروی فشاری موجود در لایه را تحمل نمایند.

سینه بندها به دو روش به قاب اتصال می یابند .